Οι Θεσσαλοί δημοσιογράφοι τίμησαν τον Μπρούνο Ελλύ

Οι Θεσσαλοί δημοσιογράφοι τίμησαν τον Μπρούνο Ελλύ


Το Μορφωτικό Ίδρυμα της Ένωσης Συντακτών Θεσσαλίας Στερεάς Ελλάδας και Εύβοιας και το Γαλλικό Ινστιτούτο Λάρισας συνδιοργάνωσαν εκδήλωση με θέμα «Η πορεία ανάδειξης του Α’ Αρχαίου Θεάτρου της Λάρισας» στην αίθουσα του Γαλλικού Ινστιτούτου Λάρισας.

Για το ρόλο του Τύπου στην ανάδειξη του Αρχαίου Θεάτρου και την 50χρονη προσφορά του τιμώμενου Γάλλου ιστορικού και επιγραφολόγου Μπρούνο Ελλύ στη θεσσαλική ιστορία μίλησε ο κ. Χρήστος Μπεχλιβάνος, Πρόεδρος Ένωσης Συντακτών Θεσσαλίας Στερεάς Ελλάδας και Εύβοιας και Πρόεδρος του Μορφωτικού Ιδρύματος της ΕΣΗΕΘΣτΕΕ. «Η εκδήλωση για την πορεία των εργασιών του Α΄Αρχαίου Θεάτρου της Λάρισας, προσφέρει την ευκαιρία να αναδειχθούν οι προβληματισμοί για την ταυτότητα της πόλης μας, οι προκλήσεις και οι προτεραιότητες για τα Μνημεία του τόπου μας και ο ρόλος του Περιφερειακού Τύπου» σημείωσε ο κ. Μπεχλιβάνος και συμπλήρωσε πως το Α’ Αρχαίο Θέατρο της Λάρισας είναι ένα από τα σημαντικότερα Μνημεία της αρχαίας Ελλάδας και η πορεία των ανασκαφών για την αποκάλυψή του ξεκίνησε το 1910 και «συμβαδίζει» με τη διαδρομή των πρώτων Θεσσαλικών εφημερίδων («Θεσσαλία» Μαγνησίας (από το 1898), «Tαχυδρόμος» Μαγνησίας (από το 1916), «Ελευθερία» Λάρισας (από το 1922), «Ημερήσιος Κήρυκας» Λάρισας (από το 1928) κ.α.).

Η καταγραφή της διαδρομής της αρχαιολογικής σκαπάνης για την αποκάλυψη του Α’ Αρχαίου Θεάτρου της Λάρισας, που ξεπερνά τον έναν αιώνα, έγινε κυρίως μέσω του γραπτού και ηλεκτρονικού Τύπου της Λάρισας, της Θεσσαλίας και όλης της Ελλάδας. Η συμβολή του Τύπου μέσω αρθρογραφίας, σχολίων, συνεντεύξεων και ρεπορτάζ ήταν καίρια για να προχωρήσει η ανασκαφή και να αναδειχθεί η ταυτότητα της Λάρισας επισήμανε ο κ. Μπεχλιβάνος.

Tο Μορφωτικό Ίδρυμα της ΕΣΗΕΘΣτΕ με ομόφωνη απόφασή του αποφάσισε να τιμήσει τον Μπρούνο Ελλύ για τα 50 χρόνια προσφοράς του στην ανάδειξη της Θεσσαλικής Ιστορίας κατέληξε ο κ. Μπεχλιβάνος. Ακολούθως ο κ. Αθανάσιος Τζιαφάλιας, Αρχαιολόγος, Επικεφαλής της Επιτροπής για τις ανασκαφές στο Α’ Αρχαίο Θέατρο της Λάρισας παρουσίασε την πορεία των εργασιών του Α’ Αρχαίου Θεάτρου της Λάρισας και αναφέρθηκε στα επόμενα βήματα που πρέπει να γίνουν για την πλήρη αποκατάσταση του Μνημείου.

ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ BRUNO HELLY

Ο εκδότης του «Θεσσαλικού Ημερολογίου» κ. Κώστας Σπανός παρουσίασε το έργο του Bruno Helly. «Ο Bruno Helly γεννήθηκε το 1937 στη Γκρενόμπλ της Νοτιοδυτικής Γαλλίας. Μετά τις σπουδές του στο πανεπιστήμιο, δίδαξε λατινικά και αρχαία ελληνικά στο Λύκειο της Λυών, την περίοδο 1961-1966, σπουδάζοντας ταυτοχρόνως επιγραφική και ελληνική νομισματική κοντά στον καθηγητή Ζαν Πουγιού. Ο Πουγιού είναι ο άνθρωπος ο οποίος έστρεψε την προσοχή του νεαρού Helly στη Θεσσαλία. Ο καθηγητής αυτός είχε σταλεί στο Βόλο για να αναδιατάξει τα εκθέματα του εκεί Αρχαιολογικού Μουσείου, μετά τον σεισμό του 1955, κι εκεί διαπίστωσε ότι υπήρχε ένας μεγάλος αριθμός επιγραφών των αρχαίων Γόννων. Όταν, λοιπόν, ο Helly εξεδήλωσε το ενδιαφέρον του για την αρχαία Ελλάδα, ο καθηγητής του τον υπέδειξε τον δρόμο που οδηγούσε στο Αρχαιολογικό Μουσείο του Βόλου. Ο Helly αντέδρασε θετικά και έτσι άρχισαν τα ταξίδια του στη Θεσσαλία, από το 1961, με πολύ μεράκι, τα οποία συνεχίζονται για 50 ολόκληρα χρόνια.

ΟΙ ΕΠΙΓΡΑΦΕΣ ΤΩΝ ΓΟΝΝΩΝ

Η μελέτη των επιγραφών των Γόννων, στο Βόλο αλλά και στους σημερινούς Γόννους, όπου υπήρχε μία μικρή αρχαιολογική συλλογή, έγινε το εφαλτήριο για τη συγγραφή ενός δίτομου έργου με τίτλο, Οι Γόννοι. Η πόλη και η ιστορία της, ο πρώτος τόμος, και Οι επιγραφές των Γόννων, ο δεύτερος τόμος, το οποίο εκδόθηκε το 1973 στο Άμστερνταμ. Παράλληλα με την σύνθεση αυτού του έργου του, ο Helly αξιοποίησε τον χρόνο με την συμμετοχή σε αρχαιολογικές ανασκαφές στη Σαλαμίνα της Κύπρου. Το 1966 αποσπάσθηκε στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών της Γαλλίας, στο παράρτημα της Λυών, στο οποίο διορίσθηκε, στη συνέχεια διευθυντής και υποδιευθυντής, ταυτόχρονα, του Αρχαιολογικού Κέντρου Ερευνών και μετά διευθυντής στην Maison d’ Orient Μediterraneen (Οίκο της Ανατολικής Μεσογείου), όπου, σκεπτόμενος παραγωγικά, κι ότι πρέπει να υπάρξει διαδοχή στο έργο του, δημιούργησε μία ευάριθμη ομάδα ιστορικών και αρχαιολόγων, στους οποίους ανέθεσε την μελέτη τμημάτων της Θεσσαλίας. Έτσι, ο Ζαν Κλώντ Ντεκούρ μελέτησε την κοιλάδα του Ενιπέα, ο Ζεράρ Λυκά την Περραιβία, η Λωράνς Νταρμεζάν την περιοχή των Τρικάλων και των Χασίων, ο Ρισάρ Mπουσόν την υστεροελληνιστική και ρωμαϊκή κοινωνία της Θεσσαλίας και των Δελφών, η νεαρή Ελεονώρα Σαντίν τα Θεσσαλικά Επιγράμματα και ο Γκιγιώμ Ρουβιέρ τις ελληνικές επιγραφές του Λούβρου.

ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΣΤΗ ΛΥΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΣΣΑΛΙΑ

Όλα αυτά τα χρόνια, ο Helly, με τις επισκέψεις του στη Θεσσαλία, συγκεντρώνει υλικό το οποίο επεξεργάζεται στη Λυών. Με αυτό προβαίνει στη σύνθεση μικρών και μεγάλων μελετών, τις οποίες δημοσιεύει στα εγκυρότερα επιστημονικά περιοδικά της Ευρώπης. Παράλληλα συμμετέχει σε πάμπολλα επιστημονικά συνέδρια και τα θέματα των ανακοινώσεών του, με επίκεντρο την αρχαία Θεσσαλία, δημοσιεύονται στα πρακτικά τους και αποθησαυρίζονται στις βιβλιοθήκες των μεγάλων επιστημονικών κέντρων της Ευρώπης και της Αμερικής. Εκτός, όμως, από τις δικές του συμμετοχές στα διάφορα συνέδρια, διοργάνωσε και δύο συνέδρια στη Λυών, για την ιστορία-αρχαιολογία της Θεσσαλίας, το 1974 και το 1990, στα οποία συμμετείχαν πολλοί αρχαιολόγοι και ιστορικοί, Ευρωπαίοι και Αμερικανοί. Οι εκδόσεις του των θεσσαλικών επιγραφών γίνονται υποδείγματα για νεότερους αρχαιολόγους και επιγραφολόγους, καθώς είναι ο μόνος που είναι ολοκληρωτικά δοσμένος στις θεσσαλικές επιγραφές, ενώ οι άλλοι, όπως ο Γερμανός καθηγητής του Πρίστον Κρίστιαν Χάμπιχτ ασχολούνται και με άλλες περιοχές του ελλαδικού χώρου. Μπορώ να πω, χωρίς υπερβολή, ότι ο Helly είναι ο αποκλειστικός αγαπημένος της Θεσσαλίας μας. Η μελέτη των επιγραφών, οι οποίες ανέρχονται σε μερικές χιλιάδες, του έδωσε την ευκαιρία να γνωρίσει και να μεταδώσει και σ’ εμάς πολλές πτυχές της αρχαίας θεσσαλικής ιστορίας: τους θεούς των Θεσσαλών, τη λατρεία και τα προσηγορικά τους, το ημερολόγιο των Περραιβών, τους αγώνες και τους καταλόγους των νικητών, τη δομή της διοίκησης των πόλεων, τα νομίσματά τους, τη γλώσσα τους και τις ιδιαιτερότητές τους και πολλά άλλα. «ΦΩΤΙΖΕΙ ΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΖΩΗ ΤΩΝ ΘΕΣΣΑΛΩΝ» Πιστεύοντας πως οι επιγραφές φωτίζουν αρκετά την καθημερινή ζωή των Θεσσαλών και τους Θεσμούς τους, αποφάσισε, με τη συνεργασία του πρώην εφόρου της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας Θανάση Τζιαφάλια να συγκεντρώσουν όλον αυτόν τον γραφτό πλούτο και να δημιουργήσουν το corpus των θεσσαλικών επιγραφών. Σημειωτέον, ότι στο έργο του Οtto Kern, το οποίο εκδόθηκε το 1909, περιλαμβάνονται 1300 θεσσαλικές επιγραφές, ενώ σήμερα ο αριθμός τους έχει τετραπλασιασθεί. Έτσι, μετά τις επιγραφές της κοιλάδας του Ενιπέα, τις οποίες εξέδωσε ο Ζαν-Κλωντ Ντεκούρ, ετοίμασαν και περιμένουν την έκδοση των επιγραφών του Άτραγα, μιας αρχαίας θεσσαλικής πόλης στο σημερινό χωριό Κάστρο της Λάρισας, αριστερά του Κουτσόχερου. Παράλληλα ετοιμάζουν τις επιγραφές του περραιβικού Πυθίου και αυτόν τον καιρό της πάμπολλες επιγραφές του πρώτου αρχαίου Θεάτρου της πόλης μας. Όπως λένε οι δύο συνεργάτες, Helly και Τζιαφάλιας, η μελέτη αυτών των επιγραφών θα προσκομίσει στους φιλίστορες και στους ιστορικούς νέα στοιχεία για την πολιτική του Κοινού των Θεσσαλών, για τις σχέσεις τους με πολλές περιοχές του Ελληνισμού, για τη γλώσσα και τις συνήθειές τους.

Η συνεργασία του Bruno Helly με τον Ισπανό Ραμόν Γκαρσία, καθηγητή σε γερμανικό πανεπιστήμιο, ο οποίος ασχολείται ειδικά με την αιολική-θεσσαλική διάλεκτο θα έχει άριστα αποτελέσματα, καθώς αυτός γνωρίζει πολλά για την διάλεκτο αυτή, αφού είναι ο κατεξοχήν μελετητής των διαλεκτικών επιγραφών της περιοχής μας και επιπλέον, τα τελευταία χρόνια έχουν βρεθεί επιγραφές με πολλούς στίχους, από την μελέτη των οποίων προκύπτει γλαφυρή η εικόνα της αιολικής. Η ΣΕΙΣΜΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Ένας άλλος τομέας με τον οποίο ασχολείται ο Bruno Helly είναι η σεισμικότητα της Θεσσαλίας. Εδώ και δέκα χρόνια, σε συνεργασία με τον ιταλό καθηγητή Ρικάρντο Καπούτο μελετούν τη σεισμικότητα της περιοχής μας και προσπαθούν να δημιουργήσουν το Πρώτο Ευρωπαϊκό Μουσείο Αρχαιοσεισμολογίας στον Τύρναβο.

Η απαρίθμηση των πολυσέλιδων δημοσιευμάτων του Bruno Helly απαιτεί πολλές σελίδες, καθώς ο αριθμός τους είναι πολύ μεγάλος. Θα αρκεσθούμε απόψε στην αναφορά των βιβλίων του, αν και πολλά δημοσιεύματά του, εάν ήταν σε αυτοτελείς εκδόσεις θα μπορούσαμε άνετα να τα ονομάσουμε βιβλία, και ενδεικτικά θα αναφέρω κάποια από αυτά:

ΔΙΤΟΜΟ ΕΡΓΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΓΡΑΦΕΣ ΤΩΝ ΓΟΝΝΩΝ

Το 1973 εξέδωσε το δίτομο έργο για την ιστορία και τις επιγραφές των Γόννων. Το 1995 εξέδωσε το βιβλίο του, L’ Etat Thessalien (To θεσσαλικό κράτος. Ο Αλεύας ο Πυρρός, οι Τετράδες και οι ταγοί) με 384 σελίδες. Πολλές από αυτές τις σελίδες, μεταφράσθηκαν από τον Τζίνο Πολέζε και τον Κώστα Σαμαρά και δημοσιεύονται σε συνέχειες στο Θεσσαλικό Ημερολόγιο». Η εκδήλωση έκλεισε με την απονομή τιμητικής πλακέτας στον Μπρούνο Ελλύ από τον πρόεδρο του Μορφωτικού Ιδρύματος της ΕΣΗΕΘΣτΕΕ κ. Χρήστο Μπεχλιβάνο.